TRAFİKTE REFORM... EHLİYETLER DEĞİŞİYOR...
Türkiye'de her yıl binlerce kişinin ölümü,
onbinlerce kişinin yaralanması ve ulusal ekonomiye büyük zarar veren trafik
kazalarının önlenmesi ile trafikte AB standartlarına uyum sağlamayı amaçlayan
İçişleri Bakanlığı, Karayolları Trafik Kanunu'nda önemli değişiklikler içeren
yasa taslağı hazırladı.
Taslak, sürücü belgesi almak için 2 yıllık
deneme süresi uygulanmasını, sürücü belgelerinin sınıflarının AB'ye uygun hale
getirilmesini, mevcut sürücü belgelerinin değiştirilmesini, trafik kazalarına
polis yerine sigorta şirketlerinin eksperlerinin bakmasını öngörüyor.
İçişleri Bakanlığı'nın hazırladığı ve ilgili
bakanlıkların da görüşüne sunulan taslak, sürücü belgelerinin sınıflarının AB
ülkelerine uygun olarak yeniden sınıflandırılmasını öngörüyor. Bu durumda,
römorklu otomobil kullananlar ''BE'', TIR ve römorklu kamyon sürücüleri ''CE''
sınıfı belgeler kullanacaklar. Otobüs, midibüs, minibüs, römorklu minibüs
kullanıcılarının ehliyetlerinin sınıfı ''D'', ''D1'', ''D1E'', ''DE'' olarak;
traktör sürücülerininki ''f'', iş makinesi sürücülerininki ''g'', sakat ve
hastaların kullandığı özel tertibatlı olarak imal edilen motosiklet ve otomobil
sürücüleri ise ''h'' sınıfı ehliyet taşıyacaklar.
BELGESİNE EL KONULAN, OKUL TAŞITI
KULLANAMAYACAK
Sürücü belgeleri, yeni yasayla birlikte
değiştirilecek. Halen yürürlükte olan belgelerdeki ehliyetin sınıfı arka yüze
alınacak ve sınıflar AB ülkelerindekine uygun şekilde yer alacak. Ehliyetin
kullanmaya yetkili olduğu araçların sembolleri de belgelerde bulunacak. Eski
ehliyetlerin değiştirilmesi için bir yıllık süre tanınması öngörülürken, yeni
sürücü belgelerinde vatandaşlık numarası da yer alacak.
Ağır vasıta ve otobüslerin karıştığı kazaların fazla
olması nedeniyle, yasada bu araçları kullananlar için de değişiklik yapılacak.
Azami ağırlığı 16 tonu geçen kamyon ve çekici türündeki araçları, 35 kişiden
fazla yolcu taşıyan otobüs sürücüleri ile okul taşıtı kullanan sürücülerden, 3
yıllık ehliyet sahibi olma şartı aranacak.
Okul taşıtı kullanmak için ayrıca, sürücü
belgesine geçici olarak el konulma cezasına çarptırılmama hükmü de yeni
hazırlanan düzenlemede yer alıyor.
EHLİYET ALMAK ZORLAŞIYOR...
Sürücü kurslarını başarıyla tamamlayanlara, yeni
uygulamada stajyer sürücü belgesi verilecek. Stajyer sürücü belgesi, 2 yıl
süreyle geçerli olacak. Bu süre içerisinde 2 kez kırmızı ışıkta geçen, 2 kez
hız limitini aşan, uyuşturucu, alkollü maddelerin etkisiyle araç kullanan, asli
kusurlu olarak ölümlü ve yaralamalı kazalara karışan, 60 ceza puanını dolduran
stajyer sürücülerin belgeleri trafik zabıtalarınca geri alınarak iptal
edilecek. Bu kişilerin yeniden sürücü belgesi alabilmesi için yeniden sürücü
kurslarında eğitim görüp yapılan sınavları başarıyla tamamlamaları gerekecek.
Stajyer sürücü belgesi iptal edilip tekrar almak
isteyenlerin, psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı tarafından
muayene edilerek olumlu rapor almaları da gerekecek. İkinci defa iptal olursa,
yine aynı hükümler uygulanacak.
Stajyer sürücü belgesi alanlar 2 yıl içinde
belirtilen kuralları ihlal etmezse, asıl sürücü belgesini almaya hak
kazanacaklar.
Sürücü belgesi sahibi olanlar 50 yaşına kadar 10
yılda bir, 50-65 yaş arası 5 yılda bir, 65 yaşından sonra 3 yılda bir sağlık
kontrolünden geçecekler.
HASARLI TRAFİK KAZALARINA POLİS BAKMAYACAK...
Yeni düzenlemeyle, hasarlı trafik kazalarına
artık trafik zabıtası değil sigorta şirketlerinin eksperleri bakacak. Türkiye
Reasürans Şirketler Birliği ve bu birliğe bağlı sigorta şirketlerinde görev
yapan eksperlerin hazırlayacakları raporlar, kaza tespit tutanağı yerine
geçecek. Kazalarla ilgili istatistiki bilgiler, Emniyet Genel Müdürlüğü Trafik
Hizmetleri Başkanlığı'na gönderilecek.
Hasarlı trafik kazalarında gecikmenin mahsurlu
olduğu haller ile trafik güvenliğinin etkilenmesi durumunda, trafik zabıtasının
müdahale hakkı korunuyor. Bu tip kazalarda adli kovuşturma yapılmayacak.
Uygulama, yönetmelikle düzenlenecek.
Sigorta şirketlerinin yeni uygulamaya
geçebilmeleri için 2 yıllık bir süre tanınacak. Gerekirse, bu süre İçişleri
Bakanlığı'nın onayıyla bir yıl daha uzatılabilecek.
Yasanın gerekçesinde özellikle metropol
kentlerde yağışlı havalarda çok sayıda kaza olması nedeniyle trafik
polislerinin müdahalesinde yetersiz kalındığı ifade edilerek, Avrupa
ülkelerinde de benzer düzenlemenin olduğu ifade ediliyor.
ALKOL VE HIZ, ASLİ KUSUR
Trafik kazalarının asli kusurlarına artık
alkollü araç kullanma, hız sınırını ihlal, sürücü belgesi olmadan araç kullanma
ve tek yönlü yollarda geri geri gitme de eklendi. Halen yürürlükteki yasada
alkollü araç kullananlar, hız limitini aşanlar ve belgesiz araç kullananlar
asli kusurlu sayılmıyor ve sadece para cezasına çarptırılıyordu.
Kamyon, çekici ve otobüs türünde ağır vasıta
kullanan sürücülerin kullanma sürelerini aşmaları durumunda sürücüye uygulanan
8.5 milyon liralık ceza 265 milyon 300 bin liraya yükseltilecek. Sürücü mal
sahibi değilse sahibine, işleten firma ve teşebbüse de aynı miktarda para
cezası düzenlenecek.
KORSAN PARKÇILAR YANDI...
Özellikle büyük şehirlerde ''korsan parkçı''
olarak nitelenen ve yetkisiz oldukları halde araç park ettirenlere 3 aydan 6
aya kadar hafif hapis cezası ile 265 milyon 300 bin lira ile 2 milyon 600 bin
lira para cezası verilecek.
Halen uygulanan yasada korsan parkçılara 32
milyon 100 bin lira para cezası veriliyor.
POLİS, PEŞİN PARA CEZASI KESEMEYECEK...
Yeni düzenlemeyle, bundan böyle trafik zabıtası
yalnızca suç veya ceza tutanağı düzenleyebilecek. Tutanağın bir sureti
ilgiliye, diğer sureti de tahsil edilmesi amacıyla ''yetkili mal sandığına''
gönderilecek. Para cezasının takibi ve tahsilini Maliye Bakanlığı yapacak.
Para cezaları, tebliğ tarihini takiben 30 gün
içinde ödenecek. Bu süre içinde ödenmeyen cezalar iki katına çıkarılarak 30 gün
daha süre tanınacak. Bu süre içinde de ödenmezse, öngörülen ceza üç katına
çıkacak.
EĞİTİM PROGRAMLARI ERKEN YAYINLANACAK...
Haftada en az yarım saat olan trafik eğitimi ile
ilgili zorunlu programların televizyon ve radyolarda geç saatlerde
yayınlanmasının da önüne geçiliyor. Buna göre, radyo ve televizyonlar, trafikle
ilgili eğitim programlarını saat 18.00-22.00 arasında yayınlayacaklar. Bu hükme
uymayan yayın kuruluşları hakkında 3984 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş
ve Yayınları Hakkındaki Kanun'un hükümleri uygulanacak.
Trafikle ilgili basılı kağıt ve plakaların
fiyatları; İçişleri, Bayındırlık ve İskan ile Türkiye Şoförler ve Otomobilciler
Federasyonu'nun temsilcileri tarafından tespit edilecek. Fiyat, İçişleri Bakanı
tarafından onaylandıktan sonra yürürlüğe girecek. Bu fiyata aykırı davranılması
durumunda, 1 milyar 332 milyon 800 bin ila 2 milyar 1 milyon 100 bin lira para
cezası ile birlikte 2 aydan 6 aya kadar hafif hapis cezası verilecek. Hapis
cezası paraya çevrilemeyecek.
TRAFİK MÜŞAVİRLİĞİ KURULUYOR...
Yeni düzenlemeye konulan bir ek maddede, trafik
işlemleriyle ilgili iş takibi yapan kişiler ''trafik müşaviri'' olarak
adlandırılıyor. Trafik müşavirlerinin faaliyetlerine, mülki amirin onayıyla
izin verilecek. Bu kişiler vatandaşların işlerini noterden alacakları
vekaletler karşılığında yürütebilecekler. Trafik müşavirlerinin görevlerini
kötüye kullanmaları durumunda, işledikleri fiil başka bir suçu oluşturmuyorsa,
6 aydan bir yıla kadar hafif hapisle cezalandırılacaklar ve mülki amir
tarafından yetkileri iptal edilecek.
TRAFİK UZMANLARI...
Yasa, 50'den fazla sürücünün çalıştığı özel
kurum ve kuruluşlara, bu sürücülerin eğitimi ve denetlenmesini sağlamak
amacıyla trafik uzmanı istihdamı zorunluluğu getiriyor. Trafik eğitimi alan, 2
yıl fiilen trafik hizmetlerinde çalışan ve yüksekokul mezunu olan kişiler,
trafik uzmanı sayılacak. Trafik uzmanı istihdam etmeyenlere, 1 milyar 332
milyon 800 bin ile 2 milyar 1 milyon 100 bin lira arasında para cezası
verilecek. Bu konudaki uygulama, yönetmelikle düzenlenecek.
Çeşme Sürücü Kursu - cesme surucu kursu
T.C. M.E.B ÖZEL ÇEŞME SÜRÜCÜ KURSU